11 Atık, Muda, 無駄

11 Wastes, Useless, No Good

Mehmet Keçeci

13.04.2013

Atık

…Yiyin için fakat isrâf etmeyin. Çünkü O (Allâh), isrâf edenleri sevmez.
Kur’ân-ı Kerîm A’râf Sûresi 7/31

    Toplam Kalite Yönetimi’ni (TKY) (Total Quality Management-TQM) bilenler bir 11 Atığın, İsrâfın giderilmesi (Muda, 無駄, Waste, uselees, no good) toplam kalite anlayışımızın ve kalitenin en temel basamağı olduğunu çok iyi bilirler. [1, 2]

TKY

    Her Atık İsrâf Değildir Fakat Her İsrâf Bir Atıktır. Atığı Asgari Düzeye İndirir ve Geri Dönüşümle Sıfırlayabilirsek Hem Atık Hem de İsrâf Sorununu Giderebiliriz. Sorunlardan Çözümler Üretebiliriz. [1, 2]

    İlk etapta bu atıklar nedir veya Atık Nedir? (What is the Waste?) sorusunun cevabını bulmamız gerekir. Atık ile isrâf arasında benzerlikler, kesişmeler olsa da bir birlerinden ayrıldıkları noktalar mevcuttur.

    Her isrâf bir atıktır. Fakat her atık bir isrâf değildir. Maalesef istemesek te bazı atıklarda isrâfdır. Bu tamamen bizlerin ana sorunu olarak karşımızda durmaktadır.

    O zaman isrâf nedir sorusuna kısaca yapılan her boş, lüzumsuz iş, boşa harcanan zaman, para, ürün, haddi aşmak, saçıp savurmak vs. olarak tanımlayabiliriz. Arapça SeFeRe kökünden gelmektedir ve Kur’ân-ı Kerîm’de 23 yerde vurgulanmaktadır. Atık ise hayatımızı devam ettirirken zaruri olarak ortaya çıkan ve doğal çevrim için ayrıca bir gayret, zaman harcamamız gerekenlerin tümü olarak tanımlayabiliriz. Burada istenen zaruri olanların atık olması ve onların da geri çevrim merkezlerinde tekrar kullanılabilir hale getirerek doğal çevreye asgari, minimum düzeyde etkilemesini sağlamamız hem insanlık hem de sosyal sorumluluk gereğidir.

    Dünyada üretilen yiyeceklerin 1/3’ü çöpe gidiyorsa aç kalan insanlardan da bizlerin sorumluluğu vardır. Kalabalık sınıflarda okuyanlardan da yine bizlerin sorumluluğu vardır. İnsan olarak bunları görmemezlikten gelemeyiz.

Atık

[3, 4]

11 Atık/Muda [1, 2]:

  1. Aşırı Üretim (Overproduction)
  2. Aşırı Envanter (Excessive Inventory)
  3. Gereksiz Bekleme (Unneccessary Waiting Time, Stock)
  4. Ölçüsüz, Gereksiz Hareket (Excess, Unneccessary Motion)
  5. Verimsiz Nakliyat (Inefficient Transportation, material movement)
  6. Eksiklikler, Arızalar, Kusurlar, Hurda, İlk yapıldığında hatalı olması, tamir, düzeltme (Defect, rework, reject, scrap, Non-Right First Time, repair, correction)
  7. Aşırı, Uygunsuz, Yerinde olmayan İşleme (Over, İnappropriate Processing )
  8. Âtıl Kapasite Kullanımı veya Yeteneklerin Tam Kullanılamaması (Underutilization of employee skills: Not used creativity of employees)
  9. Güvensiz işyerleri ve ortamları (Unsafe workplaces and environments)
  10. Bilgilerin bilgi veya paylaşımı eksikliği (Lack of information or sharing of information)
  11. Ekipman arızası (Equipment breakdown)
     

Açlık

Bu durumdan sizlerin de sorumluluğu olduğunu unutmayınız!!!

Alet İşler, El Övünür.

Atasözü
 

Kaynaklar/References:

  1. http://www.mehmetkececi.com/index.php?option=com_content&view=article&id=318&Itemid=1376
  2. http://issuu.com/hiperteknoloji/docs/7wastes
  3. http://akatu.org.br
  4. http://pinterest.com/pin/226376318741021542